Dalam kemajuan pesat era Revolusi Perindustrian 4.0, Kecerdasan Buatan (A.I.) semakin menjadi nadi utama kepada transformasi pentadbiran awam dan sektor swasta. Namun, tanpa tatakelola berintegriti, teknologi ini berisiko besar menjejaskan kesejahteraan masyarakat dan prinsip keadilan.
Timbalan Ketua Setiausaha Kanan Jabatan Perdana Menteri, Datuk Abd Shukor Mahmood, mengingatkan bahawa A.I., walaupun efisien dan revolusioner, memerlukan kerangka kawal selia yang kukuh untuk memastikan penggunaannya berpaksikan nilai kemanusiaan.
“A.I. bukan hanya soal teknologi. Ia juga tentang tanggungjawab. Dalam keghairahan kita menerima teknologi, kita tidak boleh melupakan prinsip asas sebagai manusia yang bermaruah,” tegas beliau ketika merasmikan Seminar Tatakelola Kebangsaan 2025 (STAKE’25) di Hotel Seri Pacific, Kuala Lumpur.
Bertemakan “Kelestarian Tatakelola dalam Era Revolusi Kecerdasan Buatan”, seminar ini menghimpunkan lebih 170 peserta daripada 66 agensi termasuk Jabatan Perdana Menteri, PTPTN, KWSP dan Bank Simpanan Nasional.
Datuk Abd Shukor turut menggariskan tiga asas utama dalam tatakelola A.I. yang mampan:
- Tadbir urus data yang telus dan selamat
- Kawalan algoritma yang adil serta boleh diaudit
- Penyelarasan nilai antara manusia dan A.I.
Tambah beliau, tanpa prinsip-prinsip ini, negara berdepan risiko penyalahgunaan data, pelanggaran privasi dan ketidakseimbangan kuasa teknologi ke atas manusia.
A.I. Sebagai Senjata Memerangi Rasuah
Menyentuh Indeks Persepsi Rasuah (CPI) 2024 yang kekal pada skor 50, beliau menekankan potensi A.I. dalam usaha membanteras penyelewengan.
“A.I. boleh mengenal pasti anomali dalam transaksi kewangan dan memberi amaran awal sebelum kerugian besar berlaku. Ini adalah antara kunci mencapai sasaran skor 70 menjelang 2033,” jelasnya.
Beliau menegaskan bahawa A.I. harus menyokong agenda Malaysia MADANI, bukan mengatasinya. “Kita tidak boleh biar algoritma mendahului prinsip. Kalau tidak berhati-hati, manusia mungkin jadi alat kepada ciptaannya sendiri,” katanya.
UPSI dan SDG 16: Institusi Berintegriti Untuk Masa Depan
Sementara itu, Prof Dr. Norkhalid Salimin, Timbalan Naib Canselor (Hal Ehwal Pelajar dan Alumni) UPSI, menyatakan bahawa universiti memainkan peranan penting dalam membentuk kepimpinan berintegriti.
“Tatakelola bukan isu baharu, tapi dalam era A.I., cabarannya lebih kompleks. UPSI menyambut seruan KSN untuk meletakkan integriti sebagai teras pentadbiran,” katanya.
Menurut beliau, UPSI telah menganjurkan lebih 30 program sepanjang 2024 berkaitan tadbir urus dan integriti, selari dengan Matlamat Pembangunan Mampan (SDG 16) yang menekankan keperluan institusi yang berkesan dan bertanggungjawab.
Seminar STAKE’25 menjadi medan penting untuk meneroka impak sebenar A.I. terhadap struktur pentadbiran, serta merintis penyelesaian praktikal dalam memastikan teknologi ini dimanfaatkan sebaiknya demi masa depan negara.
Turut hadir dalam seminar ini ialah Pendaftar UPSI, Helmi Zaifura Abdul Rahman; Bendahari UPSI, Mohamad Najib Mohamed; Penasihat Undang-Undang UPSI, Salwati Mohd Aris; Pengarah Bahagian Pengurusan Risiko, Prof Dr. Haniza Hanim Mohd Zin dan Ketua Unit Integriti, Ilmizan Ismail.